Sıxılmış hava sistemləri sənayedə istehsalın “gizli enerjisi” hesab olunur. Lakin bu sistemlərin ən böyük və çox vaxt gözdən qaçan problemlərindən biri rütubətdir (nəm). Sıxılmış havada olan rütubət avadanlıqlara zərər vurur, istehsal keyfiyyətini aşağı salır və ciddi maliyyə itkilərinə səbəb ola bilər.
Bu bloq yazısında sıxılmış havada rütubətin niyə təhlükəli olduğunu və bunun qarşısının necə alınacağını ətraflı izah edirik.
Sıxılmış Havada Rütubət Haradan Yaranır?
Atmosfer havası təbii olaraq su buxarı ehtiva edir. Kompressor havanı sıxdıqca:
Havanın temperaturu yüksəlir
Daha çox su buxarı sıxılmış hava sisteminə daxil olur
Hava soyuduqda bu buxar kondensata (suya) çevrilir
Nəticədə:
Boru xətlərində
Hava çənlərində
Alətlərdə və avadanlıqlarda su toplanır
Sıxılmış Havada Rütubətin Təhlükələri
Avadanlıqların Korroziyaya Uğraması
Rütubət:
Metal boruların paslanmasına
Klapan və fitinqlərin sıradan çıxmasına
Kompressor komponentlərinin ömrünün qısalmasına səbəb olur
Bu isə əlavə servis xərcləri və istehsal dayanmaları deməkdir.
Məhsul Keyfiyyətinin Aşağı Düşməsi
Xüsusilə bu sahələrdə rütubət ciddi risk yaradır:
Qida və içki sənayesi
Boya və səth örtükləri
Elektronika istehsalı
Farmasevtika
Rütubətli hava:
Boyada qabarma və ləkələr yaradır
Məhsulda çirklənməyə səbəb olur
Keyfiyyət standartlarının pozulmasına gətirib çıxarır
Pnevmatik Alətlərin Nasazlığı
Sıxılmış hava ilə işləyən alətlər:
Düzgün yağlanmır
Donma və tutulma yaşayır
Daha tez sıradan çıxır
Bu isə həm təhlükəsizlik riskləri, həm də işin ləngiməsi deməkdir.
Enerji İtkiləri və Artan Xərclər
Rütubətli sistem:
Daha çox enerji sərf edir
Filtrlər tez dolur
Kompressor daha çox yüklənir
Nəticə: elektrik xərclərinin artması
Sıxılmış Havada Rütubətin Qarşısı Necə Alınır?
1. Hava Quruducularından (Air Dryer) İstifadə
Rütubətə qarşı ən effektiv həll:
Soyuducu tipli quruducular – ümumi sənaye istifadəsi üçün
Adsorbsiya tipli quruducular – yüksək keyfiyyətli və quru hava tələb olunan sahələr üçün
Bu quruducular şeh nöqtəsini aşağı salaraq havanı qurudur.
2. Kondensat Ayırıcılar və Avtomatik Drenajlar
Kondensat sistemdən vaxtında çıxarılır
Su boru xətlərində yığılmır
Sistem daha stabil işləyir
3. Düzgün Filtrasiya Sistemi
Keyfiyyətli filtr sistemi:
Su
Yağ
Toz hissəciklərini effektiv şəkildə ayırır
Bu, həm avadanlıqları qoruyur, həm də hava keyfiyyətini yüksəldir.
4. Düzgün Kompressor Seçimi və Layihələndirmə
Hər sahə üçün eyni sistem uyğun deyil:
Hava sərfi (m³/dəq)
Təzyiq (bar)
İstifadə sahəsi
düzgün analiz edilməlidir. Peşəkar layihələndirmə rütubət riskini minimuma endirir.
Nəticə
Sıxılmış havada rütubət:
Avadanlıqlara zərər verir
Məhsul keyfiyyətini azaldır
Enerji və servis xərclərini artırır
Doğru quruducu, filtrasiya və düzgün sistem seçimi ilə bu risklərin hamısının qarşısını almaq mümkündür
